تفاوت سکته قلبی و حمله پانیک در جوانان
احساس درد در قفسه سینه، تنگی نفس و تپش قلب می‌تواند برای هرکسی نگران‌کننده باشد، به‌خصوص در سنین پایین. یکی از چالش‌های رایج در اورژانس‌ها، تشخیص بین حمله پانیک (اضطراب شدید) و سکته قلبی است. در این مقاله، تفاوت‌های مهم این دو وضعیت را بررسی می‌کنیم تا بدانید چه زمانی باید به پزشک قلب مراجعه کنید.
حمله پانیک چیست؟
حملهٔ عصبی (به انگلیسی: Panic attack) عبارت است از حملهٔ حاد شدید اضطراب همراه با احساس مرگ قریب‌الوقوع اغلب با احساس سکتهٔ قلبی که فراوانی بروز آن‌ها از چند حمله در یک روز تا یک مورد در سال، متفاوت است. اگر میزان حملات حداقل ۲ بار در هفته باشد، فرد به اختلال عصبی دچار شده است. اختلال وحشت‌زدگی، نوعی وضعیت روانی از گروه اختلالات اضطرابی است که با هجوم ناگهانیِ وحشت به بیمار و ترس شخص از وقوع مجدد آن‌ها مشخص می‌شود.
این حملات که معمولاً بیش از چند دقیقه طول نمی‌کشند، با علایمی چون تپش قلب، عرق‌کردن، احساس تنگی نفس و فشردگی در سینه، احساس از دست دادن تعادل یا گیجی همراه است. این علایم آنقدر گسترده هستند که افراد فکر می‌کنند دچار سکتهٔ قلبی شده‌اند و می‌ترسند که بمیرند. با وجودی که خود بیمار فکر می‌کند که مرگ یا آسیب جسمی قریب‌الوقوع است، اما حملهٔ عصبی باعث عوارض جسمانی (همانند مرگ یا سکتهٔ قلبی) نمی‌شود؛ بنابراین حملهٔ عصبی، اگر هم روی دهد، مدت محدودی دارد.
علائم حمله پانیک
حمله پانیک یک اپیزود ناگهانی از ترس شدید است که معمولاً ظرف چند دقیقه به اوج می‌رسد. فرد احساس می‌کند در حال مرگ یا سکته قلبی است، اما بررسی‌های پزشکی نشان می‌دهد قلب سالم است. این اختلال در دسته اختلالات اضطرابی قرار می‌گیرد و در منابعی مانند راهنمای تشخیصی منتشرشده توسط انجمن روان‌پزشکی آمریکا تعریف شده است. و در تشخیص زود هنگام بیماری قلبی موثر است
1- شروع ناگهانی بدون فعالیت بدنی
2- تپش قلب، تعریق، لرزش
3- احساس خفگی یا تنگی نفس
4- احساس «مرگ قریب‌الوقوع» بدون علت فیزیکی واضح
5- درد قفسه سینه سطحی، معمولاً کوتاه‌مدت و متحرک
6- احساس از دست دادن کنترل
7- ترس از مرگ
حمله قلبی
حمله قلبی در اثر انسداد عروق کرونر قلب ایجاد می شود. علایم حمله قلبی بصورت ناگهانی و یکباره ایجاد می گردند و شایعترین علامت احساس فشار و درد سوزشی در ناحیه پشت قفسه سینه است. البتّه علایم دیگری مانند احساس تنگی نفس، درد ناحیه پشت و گردن، تهوع و استفراغ، سرگیجه و ضعف هم می توانند ایجاد شوند که این نوع از علایم در خانمها بیشتر بروز می کنند.
حمله قلبی زمانی رخ می‌دهد که خون به اندازه کافی در اختیار عضله قلب قرار نمی‌گیرد. این عارضه با نام انفارکتوس میوکارد قلبی (Myocardial infarction) نیز معرفی می‌شود و به طور ناگهانی فرد را درگیر می‌کند. حمله قلبی یک وضعیت اورژانسی است و اگر اقدامات درمانی به موقع انجام نشود، زندگی بیمار تهدید خواهد شد. هر چقدر اختلال خونرسانی به قلب مدت زمان بیشتری را به خود اختصاص دهد به همان میزان بر آسیب قلبی افزوده خواهد شد.
علائم سکته قلبی
درد قفسه سینه نشانه‌ای کلاسیک از حمله قلبی است اما چالش اصلی اینجاست که همیشه این درد به‌تنهایی از علائم سکته قلبی نیست و ممکن است به‌دلیل فشار روانی چنین احساسی داشته باشید. اما آیا می‌دانید چطور بفهمید که درد قفسه سینه یک وضعیت اورژانسی است و باید با اورژانس تماس بگیرید؟ درد یا ناراحتی قفسه سینه نشان می‌دهد که احتمالاً مشکلی در قلب وجود دارد. اما علائم دیگری نیز ممکن است دیده شود. به علائم رایج سکته قلبی توجه کنید:
- درد فشارنده در مرکز یا سمت چپ قفسه سینه (اغلب شبیه سنگینی)
- انتشار درد به دست چپ، فک، یا پشت
- تنگی نفس هنگام فعالیت
- تهوع، تعریق سرد، رنگ‌پریدگی
- معمولاً بیشتر از ۵ تا ۱۰ دقیقه طول می‌کشد
- این علائم را جدی بگیرید. اگر درد قفسه سینه یا سایر علائم را تجربه کردید، بی‌درنگ با بهترین دکتر قلب شیراز دکتر مهدی اکرمی اینجا تماس بگیرید یا جهت نوبت اینترنتی اینجا کلیک کنید
تفاوت‌های کلیدی
| ویژگی | حمله پانیک | سکته قلبی |
|---|---|---|
| نوع درد | تیز، متغیر، سطحی | فشارنده، ثابت، در عمق قفسه سینه |
| پاسخ به تست قلب | نوار قلب طبیعی | تغییرات نوار قلب، آنزیم‌های قلبی بالا |
| خطر جانی | بسیار بالا | معمولا ندارد |
| مدت زمان | بیش از ۱۰ دقیقه و پایدار | معمولاً زیر ۳۰ دقیقه |
| شروع | ناگهانی، اغلب در حال استراحت یا تنش روانی | معمولاً در فعالیت یا پس از آن |
چه زمانی به پزشک مراجعه کنیم؟
اگر درد قفسه سینه دارید، علائم سکته قلبی را به خاطر داشته باشید و در صورت مشاهده آن، حتی اگر جوان هستید و فکر می‌کنید «اضطرابی» است، حتی اگر از وقوع سکته قلبی مطمئن نیستید، با بهترین دکتر قلب شیراز تماس بگیرید. فراموش نکنید که هر یک دقیقه بسیار مهم است. حتماً بررسی اولیه قلبی شامل نوار قلب و معاینه را انجام دهید اقدام سریع و به‌موقع می‌تواند جان انسان‌ها را نجات دهد. تشخیص قطعی تنها با ارزیابی تخصصی ممکن است. بسیاری از جوانان مبتلا به اضطراب، دچار PVC یا PAC در نوار قلب هستند که باید تفسیر صحیح شود.
اگر شما یا نزدیکانتان علائم هشدار دهنده سکته قلبی را داشتید، بلافاصله با ۱۱۵ تماس بگیرید. تیم خدمات اورژانس می‌تواند بلافاصله پس از رسیدن به شما درمان را شروع کند. کارکنان اورژانس آموزش دیده‌اند تا تلاش‌های احیا را برای فردی که قلبش از کار افتاده است انجام دهند. علاوه بر آن، افرادی که با آمبولانس به بیمارستان اعزام میشوند، معمولاً در بیمارستان سریع‌تر تحت درمان قرار می‌گیرند.
علل قلبی (خطرناک و نیازمند بررسی فوری)
سکته قلبی (انفارکتوس میوکارد)
وقتی یکی از عروق کرونر مسدود می‌شود، عضله قلب دچار کم‌خونی و آسیب می‌شود.
عوامل زمینه‌ساز:
-
سیگار و قلیان
-
فشار خون بالا
-
کلسترول بالا
-
دیابت
-
چاقی شکمی
-
سابقه خانوادگی بیماری قلبی
-
استرس مزمن
آنژین صدری
نوعی درد یا ناراحتی در قفسه سینه است که به دلیل کاهش جریان خون به ماهیچه قلبی رخ می‌دهد. آنژین یک بیماری نیست، بلکه نشانه‌ای از تنگی، گرفتگی، اسپاسم یا اختلال در کارکرد عروقی است که وظیفه خونرسانی به ماهیچه قلبی را بر عهده دارند. الگوی درد آنژین به نوع و شدت آن بستگی دارد و اغلب ممکن است با فعالیت فیزیکی شدید رخ دهد؛ اما گاه درد آنژین ممکن است در حالت استراحت و خواب نیز رخ دهد. آنژین در اغلب موارد خطرناک نیست، اما می‌تواند نشانگر خطر حمله قلبی و حتی مغزی در آینده نزدیک باشد. برای کنترل درد آنژین و درمان بیماری عروقی سبب‌شونده آن، روش‌های درمان دارویی، آنژیوپلاستی و جراحی بسته به شدت انسداد عروق کرونری توصیه می‌شود.
پریکاردیت (التهاب پرده قلب)
التهاب پرده دوره قلب یکی از شایع ترین انواع بیماری های قلبی است که تورم غشای پوشاننده قلب سبب اختلال در عملکرد قلب شده و سلامت افراد را به خطر می اندازد طبق مطالعات اپیدمیولوژیک انجام شده باید گفت که این بیماری نسبتاً شایع بوده و در هر سنی ممکن است رخ دهد. و با ایجاد درد قفسه سینه و تجمع مایع، بر عملکرد طبیعی قلب اثر می‌گذارد.
از عوارض مهم آن آریتمی ناشی از پریکاردیت است که باعث ریتم غیرطبیعی قلب می‌شود. اثرات پریکاردیت بر عملکرد قلب و خطرات آن در صورت عدم درمان به موقع شامل نارسایی قلبی و عوارض تهدید کننده حیات است. پریکارد که یکی از لایه های مختلف قلب انسان است، نقش زیادی در عملکرد صحیح قلب دارد. تشخیص و درمان زودهنگام پریکاردیت اهمیت زیادی دارد.
غشای پریکارد قلب از دولایه تشکیل شده است که این دو لایه از طریق مایع پریکاردیوم از یکدیگر جدا می شوند. هنگامی که بدن افراد دچار عفونت یا هر نوع ویروسی می شود، این دو لایه التهاب پیدا کرده و مایع پریکاردیوم که در بین این دو لایه قرار دارند، تحت فشار قرار گرفته و سبب اختلال عملکرد پمپاژ قلب می شوند . درد معمولاً با نفس عمیق بدتر می‌شود.
جمع‌بندی
تمایز بین حمله پانیک و سکته قلبی در ظاهر آسان نیست. اگر دچار علائمی شدید که برایتان نگران‌کننده بود، مراجعه به متخصص قلب می‌تواند خیال شما را راحت کند. در مطب دکتر مهدی اکرمی، متخصص قلب و عروق شیراز، بررسی کامل و دقیق برای هر دو وضعیت انجام می‌شود.
